افت سطح آبهای زیرزمینی در دشت امامزاده جعفر، یکی از مهمترین قطبهای کشاورزی کهگیلویه و بویراحمد، نگرانی کشاورزان و متولیان بخش آب را افزایش داده است ، موضوعی که در صورت تداوم میتواند پایداری تولیدات کشاورزی و فعالیت صدها حلقه چاه این منطقه را با چالش روبهرو کند.
دشت امامزاده جعفر با برخورداری از ۳۷۳ حلقه چاه فعال و برداشت سالانه حدود ۳۹ میلیون مترمکعب، از مهمترین دشت های تولید محصولات کشاورزی در جنوب استان به شمار میرود و با این حال کاهش منابع آب زیرزمینی و افزایش فشار بر آبخوانها، ضرورت اجرای طرحهای احیا و تعادلبخشی را بیش از گذشته آشکار کرده است.
رییس اداره منابع آب گچساران در گفت و گو با خبرنگار ما افزود: در این شهرستان ۷۲۸ حلقه چاه وجود دارد که ۱۲۸ حلقه آن غیرمجاز است و سالانه بیش از ۶۲.۵ میلیون مترمکعب آب از چاههای شهرستان برداشت میشود و از این میزان بیش از ۱۱ میلیون مترمکعب مربوط به چاههای غیرمجاز است.
سید معصوم افضلی با اشاره به اقدامات انجام شده برای حفاظت از منابع آب زیرزمینی افزود: از سال گذشته تاکنون ۳۳ حلقه چاه غیرمجاز در شهرستان مسدود شده که با این اقدام حدود ۵۲۵ هزار مترمکعب در مصرف آب صرفهجویی شده است.
وی اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی را یکی از راهکارهای مؤثر برای جبران کسری آبخوان دشت امامزاده جعفر دانست و گفت: سال گذشته در قالب سه طرح تغذیه مصنوعی در مناطق ناصرآباد، شیخ خواجه و گرگدا، بیش از پنج میلیون و ۵۰۰ هزار مترمکعب آب ذخیره و به آبخوان این دشت تزریق شد.
نگرانی کشاورزان از کاهش آبدهی چاهها
در حالی که مسوولان بر اجرای طرحهای احیای آبخوانها تأکید دارند، برخی کشاورزان منطقه نیز از کاهش آبدهی چاهها در سالهای اخیر گلایه دارند.
یکی از کشاورزان دشت امامزاده جعفر به خبرنگار ما گفت: در سالهای گذشته آبدهی برخی چاهها کاهش یافت و برای تأمین آب مزارع ناچار به استفاده طولانیتر از پمپها هستیم که هزینههای تولید را افزایش داده است.
کشاورز دیگری نیز با اشاره به وابستگی کشاورزی منطقه به منابع آب زیرزمینی افزود: اگر برنامههای کنترل برداشت و تقویت سفرههای زیرزمینی اجرا نشود، در سالهای آینده تأمین آب برای کشت با دشواری بیشتری همراه خواهد شد.
تغذیه مصنوعی؛ راهکاری برای پایداری کشاورزی
برخی از کارشناسان معتقدند با توجه به حجم برداشت از منابع زیرزمینی، اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی، نصب کنتورهای هوشمند، جلوگیری از حفر چاههای غیرمجاز و مدیریت مصرف آب، مهمترین راهکارهای حفظ آبخوان دشت امامزاده جعفر است.
اکنون پایداری ۳۷۳ حلقه چاه فعال این دشت و تداوم فعالیتهای کشاورزی در منطقه، بیش از هر زمان دیگری به موفقیت برنامههای تعادلبخشی و احیای منابع آب زیرزمینی وابسته است و برنامههایی که میتواند ضمن کاهش روند افت سفرههای زیرزمینی، امنیت تولید در یکی از مهمترین دشتهای کشاورزی استان را تضمین کند.
